Posts Tagged zorgconsument

Burger centraal bij echte marktwerking

29 september 2008 | Het Financieele Dagblad
Door: Huppes W.

Burgers oefenen in een goed functionerende democratie via politieke instituties invloed uit op de samenleving, maar op de zorgsector is de invloed echter gering. De overheid laat het aansturen van de gezondheidszorg vooral over aan talloze technocratische commissies, zoals de Commissie Farmaceutische Hulp en het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen. Die adviseren de minister product na product in procedure na procedure.

Ambtenarenrapporten creëren een kluwen van regelgeving, toezicht houden, kennisproductie en uitvoeren. Niemand heeft nog het overzicht. Maar de uitkomsten van dit technocratisch proces bepalen wel tot in alle detail wat een burger aangeboden mag worden in de zorg en welk tarief daarvoor geldt.

Grote hoeveelheden regels ondersteunen steeds minder het belang van de burger. Burgers kunnen er geen wijs uit en worden vaak wanhopig als ze zich verdiepen in hun behandelmogelijkheden. Het blijft onduidelijk of de vele nieuwe middelen uit de laboratoria waar zij in de media kennis van nemen, wel voor hen geschikt zijn. Het is ook niet helder waar deze verkrijgbaar zijn en wat ze kosten.

Het probleem is dat de belangen van de burger ondergesneeuwd zijn geraakt. In plaats van zich te buigen over manieren om in te spelen op de behoeften van de burger praat de politiek over medische techniek. En de bureaucratie van de zorgplaneconomie groeit ongestoord verder.

Deze technocratische beleidschaos ontneemt de politieke partijen de behoefte om fundamenteel na te denken over de inrichting van de zorgsector. De belangen van de burger komen maar niet over het voetlicht. Met het dogmatisch vasthouden aan de zorgplaneconomie vervreemdt de zorgsector zich steeds meer van de belangen van de burger. Echte marktwerking in de zorg betekent de vraag van de burger centraal stellen.

Dr. drs. W. Huppes, MBA, is internist te Hilversum.

(met toestemming auteur overgenomen)

Advertenties

Geef een reactie

Nu eens iets heel anders

Toen ik in juli 2007 bij Google voor het eerst “medicijnen” in typte, werd ik overspoeld door een veelheid aan informatie. Gesterkt door het voornemen van het kabinet om de zorgsector meer marktgedreven te maken, besloot ik om mezelf te gaan verdiepen in de zorgsector en alles wat daarmee te maken heeft.

Tachtig afspraken, honderden artikelen, rapporten en zeven maanden verder, had ik een aardig (zeker niet perfect) beeld van wat de zorgsector inhoudt. Wat me direct al opviel was dat er in deze markt, die nog lang geen echte markt is (kan dat wel?), heel weinig rekening wordt gehouden met de wensen van de klant. Hoewel iedereen over elkaar heen buitelt om te zeggen dat patiënten belangrijk zijn, bleek dat in de praktische alledag van de zorgconsument (ik gebruik liever dat woord, om de economische rol van een patiënt te duiden) dat allerminst het geval te zijn. Dat is niet bedoeld als een diskwalificatie van de spelers in die sector, maar breng ik hier puur op als constatering. Er zit ook nogal wat processen, procedures, constructies en andere verbanden in elkaar vervlochten in deze sector. Dat verander je niet heel snel.

Door een jarenlang zorgvuldig in stand gehouden medische doctrine van zorgproducenten (aanbodzijde), kon de rol van de patiënt niet verder evolueren dan een persoon die doorgaans gelaten zorg consumeert. Door de opkomst van internet echter, heeft die zorgconsument zich kunnen informeren over nieuwe medicijnen, andere behandelmethoden etc. Internet draagt in sterke mate bij aan de emancipatie van de zorgconsument omdat de informatie-achterstand verdwijnt. Dat gaat de komende jaren alleen maar verder toenemen als het gebruik van internet als informatiebron zich verder verspreidt. Zo ver niets nieuws.

Wat me tevens opviel, al in het begin van mijn “zorgstage” was dat de consument geen enkel economisch motief heeft in een zorgtransactie. Hij betaalt zijn premie en daarmee is het voor de consument afgedaan. Hooguit een keer per jaar even piepen als de premie alwéér omhoog gaat, of het basispakket weer wat verder wordt uitgekleed, maar dat is het dan ook wel. Stel je voor dat een nieuwe knie in Amsterdam Eur 1000 goedkoper is (en net zo goed uitgevoerd) als in Groningen. Het maakt de consument niets uit. “Het wordt toch wel betaald door de verzekering”. Iedereen in de zorgsector heeft een economisch, of op z’n minst een financieel motief, behalve de consument zelf. Overheid-budget, zorgproducent (arts)-inkomen, verzekeraar-premie. 

Om dingen te veranderen in de zorgsector bedachten we dat het goed zou zijn als een zorgconsument in ieder geval een (in-)direct financieel belang krijgt per zorgtransactie. Als we dat per transactie zouden kunnen inbouwen, geeft dat namelijk een kritischer inkoper (consument) op continue basis, dan als we dat zoals nu per premiejaar zouden handhaven.

Wat we ook zagen, was dat zowel overheid als consument klagen over het feit dat alles duurder wordt (4+ % per jaar) en dat zorgproducenten klagen dat ze te weinig geld krijgen om hun beroep goed uit te oefenen. En zo wordt de discussie altijd teruggevoerd naar geld. Maar over de hoofden van de consument.

Wat is “goed” eigenlijk. Ook daar zijn honderden zo niet duizenden werkgroepen, projectgroepen, verenigingen en stichtingen, al dan niet gesubsidieerd mee bezig. Dagelijks of jaarlijks. Continue. De achtergrond van de opdrachtgever of uitvoerder laat vaak een een beredeneerd beeld zien van het onderzoeksonderwerp. Lees bijvoorbeeld maar eens twee rapporten, gemaakt door twee verschillende groepen over hetzelfde onderwerp: de medicijnmarkt 2007 in Nederland. Een rapport van Vektis, vanuit de zijde van de verzekeraars. En ook een rapport van SFK, vanuit de zijde van de apothekers. Begrijpelijk dat daar interpretatieverschillen optreden, maar het is voor een consument (als die zich al verdiept in deze materie) allemaal niet overzichtelijker.

Juli 2007 was er een zomerdebat van de KNMP in Utrecht, dat ik mocht bijwonen. Het was heel leerzaam om de “cats and dogs” in een ruimte bij elkaar te zien. Mike Leers, bestuursvoorzitter van CZ, was ook uitgenodigd om zijn verhaal te doen. Leerzaam en inspirerend. En het was daarmee ook een van de directe aanleidingen om te komen tot wat we nu doen met FarmaFit:
* meer transparantie,
* meer vraaggedreven kwaliteit,
* meer economisch motief bij de consument,
* echte aanbiedersconcurrentie.

Met hetzelfde doel als bijvoorbeeld de KNMP als slogan heeft “samen naar een betere kwaliteit van zorg”. Dat doel delen en daarom gaan we er samen mee vooruit, het doel is hetzelfde. Maar deze ene keer neemt de consument het voortouw!

Welkom bij FarmaFit.nl !

Bart Jaspers

Geef een reactie